Imię i nazwisko osoby sporządzającej transkrypcję: Ewelina Hołownia 
Wywiad: A_MIE104_8054.0 _M15 
Czas nagrania: 88 min 3 sek. 
Ankieter: Joanna Gajda 

A: Czy mogę uzyskać zgodę na nagrywanie od pani? 
R: Bardzo proszę. Zgadzam się. 
A: Dziękuję bardzo. Przede wszystkim chciałam się pani zapytać na początek, jaka jest historia powstania organizacji? 
R: To znaczy tak, organizacja... mam wymienić nazwę? 
A: Bardzo proszę. 
R: To jest Polskie Stowarzyszenie na rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym. Powstała około 20 lat temu, jako najpierw przy Towarzystwie Przyjaciół Dzieci, taka powiedzmy komórka dla rozpatrywania czy zajmowania się dziećmi specjalnej troski, tak to się nazywało. Była to całkowicie oddolna inicjatywa. W konkretnym czasie jak już powstały ku temu, no, sprzyjające warunki, że tak powiem, w Polsce, społeczne. Wtedy, no zostało powołane to Polskie Stowarzyszenie i z siedzibą w Warszawie. No, natomiast koło miechowskie, które, które ja reprezentuje ma swoją piętnastoletnią historię. 
A: Czyli powstało 15 lat temu? 
R: 15 lat temu. No tak, tak bym to ujęła co do daty. Właściwie to w tym roku obchodzimy piętnastolecie, ale dzień założenia, czy, czy zapisania tego, to trudno mi jest powiedzieć czy to był czerwiec, czy wrzesień. 
A: Rozumiem. A kto założył organizację? 
R: Organizację założyli właśnie rodzice dzieci niepełnosprawnych. Był taki Komitet Założycielski i ta grupa rodziców została po prostu w krajowym rejestrze sądowym podana jako grupa założycielska. 
A: Czy była pani w grupie założycieli? 
R: Nie, nie byłam w grupie założycielskiej. 
A: Jeśli chodzi o to, o przyczyny powstania. Co zadecydowało o tym, że organizacja powstała? 
R: No oczywista potrzeba zajęcia się osobami niepełnosprawnymi w wieku szkolnym i w wieku przedszkolnym, prawda. Bo tak naprawdę nie istniał żaden logiczny system, który pozwalałby na to, żeby dziecko niepełnosprawne intelektualnie przebywało w domu z rodziną i jednocześnie, żeby podlegało edukacji. Istniały tylko formy takie zamiejscowe, internaty, prawda, trzeba było po prostu dziecko gdzieś wysłać, przekazać do szkoły specjalnej i tak dalej. Czyli rozluźnić więzy rodzicielskie, a to nie zawsze było możliwe, nie zawsze rodzice chcieli, chcieli po prostu, żeby dziecko mogło być kształcone na miejscu, no i też rehabilitacja kulała bardzo. Nie było takiej, takiej po prostu, spójnej formy opieki, generalnie rzecz biorąc. Każdy miał ten problem sam rozwiązać, szukać terapeutów, szukać sposobów kształcenia, każdy rodzic się z tym borykał. 
A: Indywidualnie, tak? 
R: Tak. 
A: Czym kierowały się osoby zakładające Stowarzyszenie? 
R:  No kierowały się taką potrzebą zapewnienia swojemu dziecku, opieki specjalistycznej, no ii kształcenia, potrzeby kształcenia. 
A: Czy wie pani, kto był inicjatorem powołania organizacji? 
R: Myślę, że taką koronną postacią tutaj jest pani Mrugalska, w tej chwili nie pamiętam imienia. Ona też była rodzicem osoby niepełnosprawnej, pedagogiem również, także, ii motorem całego tego przedsięwzięcia. 
A: Czyli można bardziej powiedzieć, że to była jedna inicjatorka, czy raczej grupa osób? 
R: Raczej grupa. Raczej grupa. Natomiast ona, ona, myślę, że przewodziła temu w tamtych czasach, mieszkała w Warszawie, może miała więcej, więcej możliwości, że tak powiem, zabiegania o założenie takiej, takiej organizacji. 
A: Czyli ona założyła tą organizację w Warszawie, tak? 
R: Tak. 
A: A Koło Miechowskie? 
R: Koło Miechowskie, powstawały jako koła terenowe tego stowarzyszenia. 
A: Kto był inicjatorem koła miechowskiego? 
R: W kole miechowskim była tez taka grupa założycielska, to była pani Anna Kuczma, to była pani Świerczewska Wanda, to była pani Świrek Danuta, pani Kwiecień, nie pamiętam imienia... No było tam tych matek, matek, bo to głównie matki, z 10 takich starszych już, które miały dorosłe praktycznie dzieci niepełnosprawne. 
A: Powiedziała by pani, że to był raczej pomysł jednej inicjatorki, czy tez raczej grupy kobiet? 
R: Raczej grupa. 
A: Zorganizowało. 
R: Raczej grupa. Tak. 
A: Czy te osoby podejmowały wcześniej jakąś aktywność społeczną? 
R: No myślę, że tak, bo na przykład pani Kuczma odkąd urodziło się jej dziecko niepełnosprawne, cały czas właśnie szukała możliwości, no jakiejś organizacji, jakiegoś wsparcia społecznego, i tutaj ona była też działaczką właśnie tej, tej, Towarzystwa Przyjaciół Dzieci, tej komórki takiej dotyczącej, zajmującej się osobami z upośledzeniem. 
A: Rozumiem, że koło miechowskie to jest siedziba terenowa właśnie Stowarzyszenia. Chciałabym teraz, bo ma pani doświadczenie w działaniu w kole miechowskim, tak? 
R: Tak. 
A: Byśmy się skoncentrowali teraz na działaniu koła miechowskiego 
R: Proszę bardzo. 
A: Cele i założenia podstawowe organizacji, na samym początku działania? 
R: No, celem, celem podstawowym jest stworzenie placówki opiekuńczej dla osób niepełnosprawnych, no i wspomaganie rodzin z osobą z niepełnosprawnością intelektualną. To jest, to są takie cele podstawowe. Utworzenie placówki pobytu dziennego i wsparcie dla, dla rodzin. 
A: W jakim stopniu udało się te cele zrealizować? 
R: Myślę, że udało się właściwie, no w takim, bym powiedziała, w 90 %ach. 
A: W 90%ach. Czyli... 
R: Dlatego, że tak, placówki powstały dwie i one działają, natomiast jeśli chodzi o sposób wsparcia rodzin okazuje się, że tu jest jeszcze szalenie dużo do zrobienia, dlatego, że rodzice się starzeją, rodzice dzieci niepełnosprawnych się starzeją i często potem sami zaczynają potrzebować pomocy. I ten cel jeszcze, jeszcze, jeszcze, on się, on się, właściwie ten problem narasta. Zaczyna narastać. 
A: Czy można powiedzieć, że to jakiś taki nowy cel, który się pojawił w państwa działalności? 
R: Myślę, że tak. Myślę, że tak, że to zaczyna po prostu już przybierać takie formy, takie, że no trzeba coś, coś po prostu robić. Często jest tak, że rodzic osoby niepełnosprawnej jest de facto bardziej wyeksploatowany, prawda, i podupada może nawet wcześniej na zdrowiu, więc bywa tak, że też zaczyna potrzebować pomocy. 
A: Czy zajmują się państwo właśnie taką... 
R: Mamy grupę wsparcia, natomiast wydaje mi się, że to jest jeszcze, że to jest w tej chwili mało wsparcia. Są przypadki już chorób poważnych, że na przykład jest osoba niepełnosprawna i rodzic, który zachorował. I nie ma kto wyprawić tej osoby po prostu na zajęcia. No, no są poważne problemy i tutaj ta pomoc przydałaby się taka może bardziej instytucjonalna, wydaje mi się. Nie taka doraźna, że tam kogoś, na zasadzie, że my cię tu duchowo wesprzemy, bo to jest za mało w sytuacji, kiedy ktoś popada w taką bardziej poważniejszą sytuację czy zdrowotną, czy materialną nawet. 
A: Czy pani zdaniem te cele wymienione wcześniej były, które państwo założyli, koła były trafione czy chybione? 
R: Bardzo trafione, tak. Te placówki, które zostały utworzone, one wypełniły straszną lukę. Nie było takiej formy kompleksowej, kompleksowej, która objęłaby osoby niepełnosprawne kształceniem, wychowaniem, terapią i rehabilitacją. Nie było takiej placówki. 
A: Teraz już jest. Udało się tą... 
R: Tak, szczególnie jeśli chodzi o, nie szczególnie tylko, ale o osoby te, w wieku szkolnym, ale także o osoby dorosłe, bo to tutaj te warsztaty z terapii zajęciowej też, też są właśnie w naszym stowarzyszeniu. Chociaż też są generalnie prowadzone w tej chwili przez inne instytucje, nawet przez samorządy, prawda. Ale wcześniej tego nie było i to właśnie organizacja, właściwie nasza. 
A: Wymyśliła? 
R: Tak. Natomiast Polskie Stowarzyszenie jest autorem i można powiedzieć wynalazcą takiej placówki, która nazywa się ośrodek rehabilitacyjno – edukacyjno – wychowawczy dla dzieci w wieku od 7 lat, czyli w wieku szkolnym, do 24 roku życia. A z upośledzeniem głębokim i znacznym do 25 roku życia. Czyli to jest ten okres kształcenia. 
A: Kiedy można... 
R: I w tej placówce jest realizowane kształcenie na zasadach ogólnych. Czyli po prostu na zasadach w tej chwili nauczania indywidualnego, ale (subwencjonowane) przez ministerstwo oświaty. I ta placówka, ten rodzaj placówki został po prostu uznany jako jedna z placówek, tak jak na przykład szkoła, gimnazjum, szkoły ponadgimnazjalne. 
A: Czyli placówka edukacyjna, tak? 
R: Jako placówka edukacyjna tak. 
A: Czy taką placówkę mają państwo u siebie? 
R: Tak mamy taką placówkę. 
A: I ona jest pod opieką stowarzyszenia, tak? 
R: Tak. Ona jest prowadzona przez Stowarzyszenie. 
A: Rozumiem. Jeśli chodzi o bariery, jakieś problemy w działaniu, to co państwo spotkali po drodze? Czy były jakieś bariery w działaniu? 
R: Znaczy w ciągu piętnastu lat to właściwie te bariery są cały czas. 
A: Jakie to są bariery? 
R: To są bariery, na początku były to bariery w ogóle organizacyjne, prawda. 
A: To znaczy? 
R: No, nie było czegoś takiego jak ustawa o stowarzyszeniach. Były organizacje, one się starały na własną rękę coś zdziałać, prawda. Nie była wypracowana żadna forma, jak wchodzić we współpracę z samorządem, co to właściwie ma być, skąd czerpać środki i tak dalej, więc, więc... Zaczęło się od najprostszej rzeczy, gdzie znaleźć miejsce na placówkę pobytu dziennego. Akurat w Miechowie była taka szczęśliwa sytuacja, że miasto Miechów zlikwidowało placówkę medyczną, ośrodek zdrowia, przeniosło całe... wszystkie przychodnie do nowego budynku szpitala i został budynek, właściwie zrujnowany już częściowo, taki do remontu, ale dość duży. Budynek tej właśnie przychodni miejskiej, i on tak sobie stał, stał w mieście. 
A: Pusty, tak? 
R: Pusty. I właściwie ta grupa założycielska naszego koła w Miechowie szalenie się interesowała właśnie tym, możliwością zdobycia jakiegoś lokalu, i wtedy były, sprzyjające, sprzyjające, że tak powiem okoliczności. Zaczęły się właśnie takie przekazywania różnym organizacjom budynków, i wtedy miasto Miechów przekazało tą budynkę, ten budynek razem z działką na właśnie placówki pobytu dziennego. No i to, to było przekazanie za symboliczną złotówkę. Także Stowarzyszenie jest właścicielem tego budynku... 
A: I działki? 
R: I działki. I właściwie w tym momencie możemy powiedzieć, że już coś mamy i możemy tworzyć więcej. Był już lokal, zaczęły się remonty, zaczęło się pozyskiwanie środków, zarówno od miasta jak i od województwa, ale przede wszystkim od Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. I można było te placówki po prostu otworzyć, zatrudnić kadrę i objąć opieką dzieci w dwóch placówkach. Czyli warsztatach terapii zajęciowej i w ośrodku rehabilitacyjno – edukacyjno – wychowawczym. 
A: Jeśli chodzi o sposób w jaki organizacja realizuje określone przez siebie cele. Czy mogłaby pani jeszcze trochę o tym opowiedzieć? Kilka przykładów. 
R: No to na przykład w tej chwili mamy, mamy wszystkie wymogi spełnione jeśli chodzi o sprawy statutowe. Jesteśmy kołem z niezależnością, z osobowością prawną, mamy rejestrację w Krajowym Rejestrze Sądowym. Działamy na zasadach... członkowie na danym zebraniu wybierają zarząd, który zajmuje się sprawowaniem, prawnej właściwie opieki nad placówkami i nad całym, nad całym kołem. Także no, tutaj od tej strony działamy zupełnie poprawnie. Natomiast chcemy jeszcze rozwijać te placówki, dlatego, że, że jest dużo oczekujących dzieci. 
A: Czyli nie ma miejsca dla... 
R: Nie ma miejsca. To co było świetną zdobyczą 15 lat temu jest w tej chwili niewystarczającym zapleczem lokalowym. I staramy się o kolejną, kolejną po prostu kolejną lokalizację. Staramy się tez o wypełnienie kolejnej luki, która powstała, mianowicie osoby już dorosłe, które przeszły przez OREW, przeszły przez warsztaty terapii zajęciowej. Ich droga rozchodzi się w dwie strony, część osób, które nabyły umiejętności do pracy chronionej, może przejść do zakładu aktywności zawodowej i taki zakład jest w powiecie miechowskim i tam kilka osób z warsztatów po prostu może przejść, natomiast są osoby, które już nie mogą być już w warsztatach, nie mają kwalifikacji, i co dalej z nimi? I kolejną placówka, którą chcemy powołać razem z samorządem już terytorialnym, to jest, to jest Środowiskowy Dom Samopomocy, staramy się o lokalizację tego Środowiskowego Domu Samopomocy (15.33) w miejscowości (Kępna) 
A: (15:34) 
R: Tak, to jest powiat miechowski. Tam jest budynek po byłej szkole podstawowej, gmina tam nam chce ten budynek przekazać i właściwie zmobilizowaliśmy samorząd miejscowy do powołania, żeby był, żeby samorząd powołał ten Środowiskowy Dom Samopomocy i będziemy się starać o zlecenie organizacji. 
A: Co uznałaby pani za największy sukces organizacji? 
R: Myślę, że największy sukces to jest, to jest po prostu zapewnienie rodzicom osób niepełnosprawnych możliwości opieki nad dziećmi, zapewnienie dowozów, bo dzieci są zabierane z domu i odwożone po zajęciach do domu. Zorganizowanie turnusów rehabilitacyjnych dla naszych podopiecznych i organizowanie w ogóle takiego życia społecznego też częściowo dla społeczności tych, tych osób niepełnosprawnych. Myślę, że też przez te 15 lat no w samym tez Miechowie wiele, wiele osób zdało sobie sprawę, że taki problem rzeczywiście istnieje, no i że rodzice, którzy byli pomysłodawcami, założycielami, że mieli racje, że trzeba się zająć w jakiś instytucjonalny sposób opieką nad osobami niepełnosprawnymi. 
A: Rozumiem, że organizacja ma osobowość prawną. 
R: Tak. 
A: Jest zarejestrowana w KRSie jako Stowarzyszenie. 
R: Tak. 
A: Jaka była przyczyna podjęcia osobowości prawnej? 
R: Znaczy to była przyczyna właściwie, nie tyle przyczyna co zarząd główny w Warszawie doszedł do wniosku, że Koła terenowe, a jest ich, jest tych kół bardzo dużo, praktycznie w każdym powiecie jest koło terenowe, że one są już na tyle samodzielne i na tyle też dużym majątkiem dysponują, że zarządzanie z Warszawy pewnymi rzeczami nie jest już możliwe, że koła powinny się usamodzielnić. No i dlatego też pojawiła się kwestia osobowości prawnej i nasze koło taka osobowość po prostu już ma. 
A: Czy... Rozumiem, że najpierw koło działało jako jednostka właśnie... 
R: Tak. 
A: ...taka była podległa Warszawie, tak? 
R: Tak. 
A: Jakie są dobre, a jakie są złe strony tego, że stowarzyszenie posiada osobowość prawną? 
R: Ja myślę, że tak, bardzo dobrze, że posiada możliwość po prostu realizowania pewnych zamierzeń finansowych, bez konieczności uzyskiwania zgody na każdą decyzję finansową. 
A: Wcześniej taka zgoda była wymagana? 
R: Wcześniej taka zgoda była po prostu wymagana. Może samodzielnie, przy osobowości prawnej, może samodzielnie prowadzić kwestie pewnych inwestycji nawet, czy właśnie takiego rozwoju, nowe pomysły, nowe placówki, nowy sposób działania. Teraz koło może to robić samodzielnie. Oczywiście podlega wszelkim restrykcjom związanym z tym, że jest Stowarzyszeniem, a więc bilansy sprawozdania i tak dalej. 
[weszła osoba – dzień dobry] 
R: Dzień dobry [do osoby] 
A: Wyłączyłam. Jeśli chodzi właśnie o to czy organizacja jest organizacją pożytku publicznego? 
R: To znaczy samo koło jeszcze nie ma, nie ma jeszcze w tej chwili tego zapisu. I utknęliśmy właściwie w martwym punkcie i jest to, jest to czysta powiedziałabym biurokracja, albo jak kto woli kolejna kłoda i przeszkoda na drodze, ponieważ sąd krakowski nie chce nam tego zarejestrować z czysto, czysto takich merytorycznych, a właściwie nie merytorycznych. 
A: A złożyli państwo... 
R: My już składaliśmy kilka razy i to jest kwestia, której ja nie rozumiem i nawet nasz radca prawny nie jest w stanie rozgryźć. Po prostu jest sędzia, który uważa, że koło terenowe z osobowością prawna nie może mieć odrębnego wpisu jako organizacja pożytku publicznego, tylko, że podlega wpisowi całego Stowarzyszenia, bo całe Stowarzyszenie posiada. Natomiast my się chcemy starać jako Koło, żebyśmy mieli odrębny wpis i tu jest jakaś kwestia, którą, no nie wiem, (Strasburg) 
[śmiech] 
A: Jakaś inna 
R: Jakaś inna, nadrzędna, nie wiem, może trzeba by się do konstytucji odwoływać. Uważam, że to jest po prostu głupie. 
A: Ile razy państwo próbowali? 
R: A już 3 razy składaliśmy. W tym roku nie zdążyliśmy właśnie przed upływem końca kwietnia. 
A: Czy za każdym razem wnoszą państwo tez opłatę? 
R: Tak. I jedzie tam prawnik i składa te papiery no i dostajemy pismo. Nie wiem, dopóki się tam ktoś nie zmieni... 
A: Będą się państwo starać. 
R: Tak. A my nie możemy kierować, podobno, tak twierdzi prawnik, nie możemy się jakimś precedensem kierować, że ktoś w innej części Polski uznał, że koło może. 
A: A są takie przypadki? 
R: Są takie przypadki. Także tutaj jest bardzo śmiesznie i ciekawie. Rozbijamy jakiś kolejny mur. 
A: Byle skutecznie, żeby się udało. [śmiech] A czy organizacja jest członkiem jakiejś koalicji, federacji organizacji pozarządowych? 
R: No, nie, nie... Nie wiem nic na ten temat, żebyśmy byli w jakiejś tam koalicji. Raczej nie. 
A: A co kieruje państwem, co jest przyczyną tego, że chcą się państwo starać o status organizacji pożytku publicznego? 
R: No myślę, że przede wszystkim ten 1%, a poza tym to też wizerunek taki, w tej chwili dobrze jest mieć ten status, bo to jest dobrze postrzegane. 
A: Dobrze postrzegane? 
R: No w społeczeństwie, prawda, jest to organizacja pożytku publicznego, tak to się przyjęło, tak to się dobrze się to nazywa, więc przede wszystkim chodzi o sprawy materialne, możliwość pozyskiwania po prostu tego podatku. 
A: Jak bym mogła prosić o ocenę struktury organizacji. Jaka jest obecnie liczba członków organizacji? 
R: W tej chwili członków koła jest 100 osób, około 100 osób. 
A: 100 osób. A jak było wcześniej. 
R: No gdzieś ta liczba zawsze koło 100 się wahała. Raz więcej, raz, raz mniej. 
A: Co się zmieniło? Jakie są przyczyny tych zmian. 
R: Przyczyny zmian są... różne. Liczba członków zmienia się, ponieważ niektórzy przystępują z dobrej woli, własnej, nieprzymuszonej, a w tym zlegają ze składkami na przykład kilka lat. W związku z tym, no musimy jakąś rotację po prostu robić. Składka jest obowiązkowa i nie ma możliwości przez kilka lat zwalniać kogoś, słać upomnienia i tak dalej. Ostatnio zrobiliśmy po prostu przegląd członków i kilka osób musieliśmy zgodnie ze statutem skreślić z liczby. A część osób też wypisała się sama ponieważ dzieci na przykład, które były w naszych placówkach przeszły do innych placówek, gdzie indziej, więc automatycznie rodzice nie poczuwają się już w tym momencie do tego, żeby tutaj działać, czy współdziałać. Ponieważ my naprawdę mamy dzieci z dosyć rozległego terenu, część osób, na przykład w Wolbromiu nie było takiej placówki, jeszcze te 6 lat temu, dzieci były przywożone do nas i potem rodzice już zapoznali się z tą możliwością działania i powołali swoje koło w Wolbromiu. 
A: Aha, czyli... 
R: I tam założyli sobie placówki, założyli sobie OREW i warsztaty. Także około 15 członków przeszło... 
A: Do siebie. 
R: Do siebie, więc rotacja cały czas jest. 
A: Jeśli chodzi o liczbę członków założycieli? Czy pamięta pani ile to było osób w Miechowie? 
R: No nie wiem, około 15 osób chyba było. Natomiast nie wiem dokładnie, nie pamiętam dokładnie jaka to... Znaczy w momencie jak było otwarcie placówek, mamy tam taka tablicę, to było właśnie około 100 osób. Ale myślę, że chodzi pani o ten konkretny zapis. 
A: Tak. 
R: To chyba 15 osób było. 
A: Ilu etatowych pracowników liczy organizacja? I jacy to są pracownicy? 
R: proszę panią, organizacja zatrudnia 70, ponad 70 osób. To są tak: nauczyciele terapeuci, to są opiekunowie, to jest, no administracja również, kierowcy, no logopedzi, psychologowie, fizjoterapeuci, także ponad siedem... w tych dwóch placówkach, ponad 70 osób. 
A: Czy jakichś nowych etatowych pracowników państwo będą powoływali w najbliższym czasie? 
R: Jeżeli uda nam się otworzyć tą nową placówkę, to będziemy potrzebowali nowych terapeutów, nowego psychologa, nowego dyrektora będziemy potrzebowali. 
A: A jak od dawna państwo zatrudniają pracowników? 
R: No od chwili powstania. 
A: Od początku. 
R: No tak. Od ’92 roku. 
A: A jak często w swojej pracy korzystają państwo z pomocy wolontariuszy? 
R: Bardzo rzadko korzystamy. Mieliśmy taką dość dobrą współpracę z tak zwanym Studium Medycznym w Miechowie, ponieważ tam był kierunek opieka nad osobami niepełnosprawnymi i w ramach praktyk rzeczywiście mieliśmy trochę tych wolontariuszy. Natomiast w tej chwili nie współpracujemy, a chcielibyśmy, natomiast jest, jest, jest, to trzeba po prostu odrębną komórkę do tego powołać, żeby... 
A: Osobną komórkę do...? 
R: Do zajmowania się, do współpracy z wolontariatem, bo tego się nie da robić tak z doskoku, prawda, Natomiast my jako zarząd, bo ja pracuje w zarządzie mamy taki nawał pracy, mamy taki ogromny nawał pracy, taką ogromną po prostu ilość rzeczy do zrobienia. Natomiast mało jest tak naprawdę w tej chwili aktywnych rodziców, zmieniła się, zmieniła się taka świadomość rodziców. Część rodziców młodych, którzy przychodzą do organizacji i oddają dziecko do placówki traktują tą placówkę jako, jako punkt właściwie, (oni są klientami) oni odbierają to jako klienci, prawda. Natomiast ci starzy, którzy są już tam od lat, to jeszcze się poczuwają do tego, że coś trzeba by było zrobić. Próbujemy odnawiać te formy takiego jak gdyby uświadamiania rozmów, że trzeba się zapisać do naszego koła, że rodzice powinni się udzielać, bo wiedzą najlepiej co jest potrzebne i tak dalej. No i tutaj kwestia tego wolontariatu też jest bardzo, bardzo taka no paląca i właściwie nie mamy pod sobą osoby, która w tej chwili mogłaby się tym jak gdyby zająć, żeby, żeby ta współpraca była i żeby ci wolontariusze u nas faktycznie się pojawili i tak dalej, na dobre. 
A: Żeby pomagać organizacji. 
R: Tak. Ciągle o tym myślimy, ale ciągle po prostu inne sprawy są ważniejsze do rozwiązania. 
A: A czy ta wcześniejsza współpraca była oparta na porozumieniu wolontariackim? 
R: Nie, nie. 
A: To była... 
R: Tak. W ramach praktyk. To jeszcze tak nie funkcjonowało jako wolontariat. 
A: Czyli obecnie państwo nie mają wolontariuszy? 
R: Obecnie nie mamy. 
A: Jeśli chodzi o strukturę organizacji. Jak wyglądają organy organizacji czyli zarząd? 
R: W tej chwili zarząd jest 6 – osobowy, w zarządzie są, są po prostu osoby funkcyjne, przewodniczący, wiceprzewdoniczący, skarbnik, sekretarz i są 2 osoby bez funkcji. Zarząd zbiera się średnio ze dwa razy w miesiącu. To jest ta właściwie nadrzędna taka komórka, która nadzoruje pracę wszystkich tych placówek. No są dwie placówki, i w tej chwili powołaliśmy od czerwca biuro obsługi placówek, które się zajmuje sprawami administracyjnymi. 
[R: Momencik, dzień dobry [weszła osoba] 
A: Sprawami organizacyjnymi, tak? 
R: Administracyjnymi, czyli księgowością 
A: kwestie finansów pewnie 
R: Finansów, tak. 
A: Jeśli chodzi o sposób podejmowania decyzji. Kto podejmuje decyzje w organizacji? 
R: No tutaj właściwie tak, bo podstawowe decyzje no to zarząd podejmuje, prawda. Natomiast decyzje pewne walne zebranie. 
A: Jeśli chodzi o formalność decyzji, to czy decyzje są raczej podejmowane raczej formalnie czy powiedzmy na piśmie czy raczej właśnie w kwestii uzgodnienia? 
R: To znaczy tak, pewne rzeczy są po prostu w formie uchwały podejmowane, rozporządzenia takie dotyczące dyrektorów placówek podawane są na piśmie. Także to jest, jest do tej uchwała jako podstawowa forma decyzji zarządu w kwestiach finansowych i organizacyjnych. 
A: Czy decyzje są konsultowane z członkami organizacji lub innymi osobami zainteresowanymi? 
R: Te które, nie wszystkie, nie wszystkie muszą być. Część jest konsultowana. 
A: Które są? Jaki jest charakter... 
R: Bieżące sprawy dotyczące funkcjonowania placówek. Nie zawsze musza być konsultowane. Natomiast kwestie większe, typu właśnie sprawy lokalowe, czy sprawy członkowskie, czy sprawy placówek, tworzenia placówek, czy (powoływania) zarządu, czy komisji rewizyjnej no to, to już na walnym zebraniu są dyskutowane również w formie uchwał. 
A: Jaki wpływ na decyzje mają członkowie organizacji lub inne osoby zainteresowane? 
R: No jaki, no duży wpływ. Każdy z członków może po prostu zgłosić się z petycją i w każdej sprawie dotyczącej (i koła), i swojego dziecka może się zgłosić do zarządu. Może złożyć wniosek albo na piśmie, albo po prostu przyjść na rozmowę i, i w ten sposób też wiele spraw organizacyjnych dotyczących czy dowozu, czy funkcjonowania placówek, tez wiele spraw jest po prostu tak załatwianych, że na życzenie rodziców to czy tamto jest, jest po prostu podejmowane, czy zmieniane. 
A: Gdyby mogła pani opowiedzieć jak wyglądają relacje pani stowarzyszenia z  innymi stowarzyszeniami i fundacjami w gminie, powiecie, regionie? 
R: Znaczy tak, jest tam taka organizacja Szansa, tez stowarzyszenie i ona też się zajmuje osobami niepełnosprawnymi. Myślę, że ta współpraca dobrze się układa, ponieważ oni są właśnie właścicielami tego zakładu właśnie aktywności zawodowej. Więc, więc tutaj współpraca jest. Oni się interesują naszymi osobami niepełnosprawnymi, my się interesujemy ich formami pracy. Natomiast co jeszcze takiego ciekawego właściwie, no, ze stowarzyszeniami jako takimi to raczej, raczej na terenie Miechowa, to raczej tak nie ma, raczej ze szkołami się współpracuje przy różnych programach się uczestniczy. Natomiast samych stowarzyszeń to ścisłej takiej współpracy raczej nie ma. 
A: Ścisłej nie ma. Jeśli chodzi o pomoc od innych organizacji. Czy otrzymali państwo kiedyś pomoc od innej organizacji? 
R: To znaczy tak, jeśli chodzi o Bank Żywności, prawda, to też jest organizacja, więc od nich otrzymywaliśmy stałą pomoc. Był taki czas, że faktycznie przekazywali nam żywność, myśmy przekazywali rodzinom. To była taka współpraca. 
A: Kto zainicjował tą współpracę z Bankiem Żywności? 
R: Myślę, że zarząd, zarząd koła. Bo kilka lat temu było to dość, dość rozwinięta była ta współpraca, teraz nie mamy już takich kontaktów, nie bierzemy od nich darów. 
A: Czy udzieliliście państwo pomocy innej organizacji kiedyś? 
R: No nie przypominam sobie takiego faktu. 
A: Co pani rozumie przez współpracę pomiędzy organizacjami pozarządowymi? 
R: Znaczy wie pani, tak, wymiana doświadczeń przede wszystkim, prawda, to jest, to jest bardzo ważna rzecz, że teraz te formy pracy się bardzo rozwinęły i formy działania różnych organizacji 
A: Czyli? 
R: Na przykład jedni mają pomysł na jak wygospodarować czas w soboty i niedziele, prawda, czy jakieś jeszcze inne formy współpracy, więc wydaje mi się, że jest dużo organizacji pozarządowych, że jest się czym wymieniać, doświadczenia. Natomiast samo nasze Stowarzyszenie jest też potężną organizacją naprawdę, to jest, jest tych kół naprawdę bardzo dużo i placówek jest bardzo dużo. Także w samym Stowarzyszeniu wymiany doświadczeń, no to, no to też jest bardzo dużo. 
A: Realizują państwo taką wymianę doświadczeń? 
R: Tak. Mamy takie koło w Kielcach. W tej chwili realizujemy wspólny program dotyczący mieszkań treningowych. Mamy koło, w Jarosławiu, rzeszowskie, też tam często dzwonimy o porady i jak radzą sobie z takimi czy innymi sprawami, w Zakopanem, w Nowym Targu. Także w ramach samego Stowarzyszenia każde koło ma inne doświadczenia, inaczej pewne rzeczy organizacyjne robi i tu już jest mnóstwo doświadczeń różnych. 
A: Czy można to nazwać współpracą? Taką możliwość... 
R: Tak. To jest współpraca na pewno. 
A: Jak to jest obecnie między organizacjami w gminie? Jeśli chodzi o współpracę, jak pani uważa? 
R: Myślę, że takowej nie ma jeśli chodzi o gminę na przykład Miechów czy (Gołcza) no to tutaj tak dużej organizacji jak Polskie Stowarzyszenie to właściwie w Miechowie nie ma. Jest Caritas i Caritas się zajmuje swoimi po prostu sprawami. My się zajmujemy pewną troszeczkę inną działalnością. 
A: Czyli w gminie tej współpracy nie ma. A jak powinno być pani zdaniem? 
R: No wie pani, myślę, że gdyby trzeba było to by ta współpraca pewnie powstała, natomiast nie było do tej pory takiej rzeczywistej potrzeby. Ponieważ nasza działalność jest naprawdę bardzo specjalistyczna. To nie jest, to nie jest, wie pani, takie forum otwarte, prawda, że pomagamy komu potrzebna jest pomoc. My mamy naprawdę bardzo określoną działalność. 
A: Grupę docelową. 
R: Tak. To jest grupa docelowa, to są osoby z upośledzeniem umysłowym. To nam po prostu zawęża, uściśla kierunek działania, prawda. My się, my się nie zajmujemy osobami niepełnosprawnymi tylko fizycznie i nie chcemy się zajmować, nie zajmujemy się osobami potrzebującymi po chorobach i nie chcemy się tym zajmować, nie chcemy po prostu rozszerzać działalności. To nie jest potrzebne i to organizacyjnie nie jest możliwe. 
A: Czy konsultują się państwo w realizacji celu, które są... 
R: Tak. Bo te cele są bardzo absorbujące i wymagające. I one dostarczają nam mnóstwo, mnóstwo zadań i szerokie pole, po prostu do działania. 
A: A jeśli chodzi o współpracę między organizacjami w powiecie? Jak to obecnie wygląda? 
R: To znaczy tak, teraz jak sobie o tym myślę, mówię, to trzeba by było wspomnieć jeśli chodzi o wsparcie samych rodzin prawda. Często z niepełnosprawnością związana jest też, związana jest też po prostu bieda. Bardzo często. To wynika z wielu, z wielu czynników. Jest też tak, że z powodu choroby w rodzinie, czy jednej osoby niepełnosprawnej, inne osoby rodzice nie mogą pracować na tyle, na ile by trzeba w dzisiejszych czasach, żeby utrzymać poziom życia, prawda. Więc myślę, że ta współpraca po prostu powinna być, żeby wspierać jeśli sami nie damy rady, to powinniśmy zabiegać. Ale, ale inne organizacje też się jakoś specjalnie do nas nie pchają. 
A: Nie zgłaszają się? 
R: Nie zgłaszają się, że my tu wam pomożemy, bo wy może macie gorzej, nie. Wręcz przeciwnie, każdy swoją rzepkę... [śmiech] skrobie. 
A: To znaczy? 
R: No na przykład Caritas jest też potężną organizacją, prawda, czy PCK czy ktokolwiek tam inny. My do nich nie chodzimy, oni nie chodzą do nas, no i . 
A: A jako powinno być? 
R: Myślę, że może powinno być, może powinno być. 
A: To znaczy? 
R: Może powinny być jakieś spotkania, może coś razem by się udało zrobić, na pewno. 
A: A jeśli chodzi o region, województwo. Czy tu jest jakaś różnica z tą współpracą? Jak jest? 
R: Myślę, że jest tak samo. Nie mam tak dokładnego rozeznania, żeby tutaj jakoś tak dokładniej odpowiedzieć. 
A: Jak pani zdaniem powinna wyglądać taka idealna współpraca między organizacjami pozarządowymi? 
R: Nie wiem. Może jakieś forum, na którym, na którym, powiatowe może najlepiej, czy wojewódzkie. 
A: Dlaczego najlepiej powiatowe? 
R: Bo to po prostu, no, daje możliwość takiego kontaktu bezpośredniego, na co dzień również, prawda. Że nawiąże się współpracę, to można tą współpracę realizować, bo im dalej tym gorzej, wiadomo jak to jest. 
A: W przestrzeni jest trudniej. 
R: Tak. Oczywiście, że tak. Myślę, że na forum powiatu to już jest dużo. No ale tak jak mówię, każdy w tej chwili, jest tych organizacji dużo, myślę, że dużo robią, bardzo dużo robią i wydaje mi się, że już brakuje wszystkim czasu na to, żeby jednak jakieś takie formy współpracy... no bo proszę sobie wyobrazić, że my mamy jeszcze... kto ma to robić fizycznie, prawda, jako zarząd mamy się zajmować współpracą z inną organizacją. Co mamy robić, jak to ma wyglądać, mamy do nich jeździć, umawiać na dyskusje, my po prostu nie mamy na to czasu najnormalniej w świecie. 
A: Rozumiem. A czy taka forma... Czy wyobraża sobie pani taką formę na którą znalazłoby się czas i która byłaby efektywna z punktu widzenia pani organizacji? Bo to tez właśnie, jak to powinno wyglądać, żeby miało ręce i nogi. 
R: Żeby to miało ręce i nogi to właśnie nie wystarczy się zdeklarować, że o tu będziemy wspaniale współpracować, prawda. Bo my to już po prostu znamy, na samych deklaracjach wiele rzeczy się kończy. 
A: Były już takie deklaracje w stosunku do państwa organizacji... 
R: Nie ja myślę, że tak mówię ogólnie prawda. Natomiast zinstytucjonalizować tą współpracę trzeba by było odrębną w każdej organizacji powołać odrębną komórkę. No tak jak w każdym biurze, w każdym samorządzie jest jakiś rzecznik prasowy, tak my musielibyśmy kogoś takiego mieć, raczej. A my kogoś takiego po prostu nie mamy. Nie mamy do naszych prac... 
A: Pracowników 
R: Pracowników o pracownikach, to już pracownicy mają swoją pracę przecież. 
A: Każdy ma swoje zadania, tak? 
R: społeczników, prawda, w zarządzie. Mamy 6 osób w zarządzie i to już są osoby wyselekcjonowane na tyle, że pracując, mają jeszcze czas na tą pracę społeczną. Natomiast pozostali rodzice nie mają czasu, po prostu nie mają czasu, bo dziecko wraca z placówki, trzeba się zajmować dzieckiem, nierzadko są samotne matki czy, czy starsze osoby i zlecanie im czegokolwiek dodatkowo to już naprawdę jest za wiele. 
A: Czyli na tą współpracę po prostu nie ma czasu. Trzeba się zajmować tym co jest. 
R: Nie ma na to czasu, naprawdę. Nie ma czasu. Nie ma kto tego robić, prawda. 
A: A co musiałoby się stać, żeby... 
R: No nie wiem, może, może, może no ja wiem, może właśnie tak jak pani mówi wolontariat, prawda, osoby do współpracy. My już więcej z siebie nie wytrząśniemy. 
[śmiech] 
R: Możemy sobie składać życzenia, natomiast, żeby na taką rzeczywistą współpracę, żeby razem coś robić to ja sobie po prostu tego nie wyobrażam. 
A: Rozumiem. Chciałabym teraz zapytać o organizacje, z którą państwo współpracują. Bo ja tak w trakcie naszej rozmowy wypisywałam kilka. Jeśli... Jeśli bym mogła zapisać informacje dotyczące tych organizacji. Pierwszą organizację, którą pani wymieniła to była organizacja, która się nazywa Szansa. 
R: Tak, tak. 
A: To jest stowarzyszenie, fundacja? 
R: Tak, to jest stowarzyszenie Szansa i to jest też dla osób niepełnosprawnych intelektualnie. 
A: To jest stowarzyszenie, które siedzibę ma...? 
R: Wie pani co, nie wiem dokładnie gdzie ma siedzibę, natomiast w Miechowie, w powiecie miechowskim ma dwie placówki, ma Zakład Aktywności Zawodowej i ma, ma też Warsztaty Terapii Zajęciowej. 
A: WarsztatyTerapii zajęciowej, tak. 
R: Mhm. 
A: W samym mieście Miechowie, czy... 
R: Nie. Te warsztaty są w Podlesicach – gmina (Harsznica) natomiast Zakład Aktywności Zawodowej jest Witowicach. 
A: Osoba, z którą się państwo kontaktują, współpracują z tą organizacją? 
R: To jest pan Krzakl... pan Krzykawski, założyciel, założyciel chyba tego koła, bo oni mają chyba też swoją strukturę chyba ogólnopolską. 
A: Dane adresowe tych placówek to 
R: Nie, nie. 
A: To będą Podlesice i Witowice. 
R: Tak. 
A: Jeśli chodzi o charakter współpracy, co państwo razem robią? 
R: Znaczy chodzi o, konkretnie o przekazywanie sobie, przekazywanie sobie opieki nad osobami niepełnosprawnymi, bo pewne osoby, tak jak mówiłam pani, przechodzą z naszych warsztatów terapii zajęciowej do zakładu aktywności zawodowej. To jest bardzo merytoryczna współpraca. To jest przekazywania przecież dokumentów, współpraca z rodzicami, także to są konkretne, rozwiązywanie spraw konkretnych osób. 
A: Rozumie. Bardzo dobrze taka współpracę. Charakter tej współpracy opiera się na państwa jakiejś umowie, czy porozumieniu, czy jest to naturalna kolej rzeczy? 
R: Jest to naturalna kolej rzeczy, naturalna kolej rzeczy. To jest naturalna kolej rzeczy. 
A: Czyli ktoś wyrasta tak jak gdyby... 
R: Tak. 
A: ...państwo nie mogą trzymać w placówce dłużej, więc... 
R: Tak, tak. 
A: ...zostaje przekazane. 
R: Jeśli się kwalifikuje. Jeżeli się kwalifikuje, bo zakład aktywności zawodowej tez musi być pewna, pewne orzeczenie. 
A: Czy państwo załatwiają to orzeczenie, czy państwo uczestniczą w załatwianiu tego orzeczenia? 
R: Tak, tak. Bo to jest załatwiane na forum powiatowego centrum pomocy rodzinie i tamta współpraca po prostu się w naturalny sposób rozwija. 
A: Rozumiem. Kto zainicjował tą współpracę? 
R: No myślę, że ona się rozwinęła w momencie, myślę, że to jest pan Krzykawski, który właśnie założył ten zakład aktywności zawodowej, więc on po prostu był inicjatorem współpracy z naszą organizacją. 
A: Dlaczego państwo współpracują? 
R: No to wynika po prostu z charakteru ich działalności i ten charakter jest bardzo zbliżony, bo robimy to samo, tylko on robi pewien zakres, a my robimy inne rzeczy, ale to dotyczy tych samych osób, tej samej grupy osób. 
A: Ta sama grupa. 
R: Tak. Nie rywalizujemy ze sobą, tylko się uzupełniamy. Ta sama grupa docelowa, no. Tak by to można nazwać. 
A: Od którego roku państwo współpracują? 
R: Ja myślę, że od 6 lat. 
A: To jest rok 2003... 
R: No, 2002, 2003. 
A: 2002, 2003. Jak często państwo współpracują? Współpraca jednorazowa, od czasu do czasu, często, czy regularnie? 
R: Myślę, że regularnie. 
A: Kontakt podejrzewam z panem Krzyszkowskim jest 
R: Krzykawskim 
A: Krzykawskim jest... 
R: pan Krzykawski, jego matka była też właśnie w tej grupie założycielskiej w Polskim Stowarzyszeniu naszego koła w Miechowie. Także on się wychował właściwie no jak gdyby w rozumieniu tych spraw, (zresztą sam jest) osobą niepełnosprawną, ale, ale myślę, że tu od strony jego rodziny, jego matki, już ta jak gdyby skłonność do działania w tym kierunku. 
A: społecznego takiego... 
R: Tak, tak. Że to się stąd wzięło. 
A: (Informacja na temat tego) 
R: Myślę, że tak. 
A: Jeśli chodzi o koło... Mówiła pani o współpracy z kołem w Zakopanym. 
R: W Zakopanym, w Wolbromiu, w Jarosławiu to są koła terenowe Polskiego Stowarzyszenia. 
A: Interesują mnie koła, które są w, na terenie małopolski. Zapisałam sobie właśnie w Zakopanym, w Nowym Targu, w Wolbromiu. 
R: Tak 
A: Jeśli chodzi o koło w Zakopanym na przykład, osoba, z którą się państwo kontaktują z tego koła? 
R: To jest pan Sekuracki. To jest pan Sekuracki, natomiast w Nowym Targu to nie wiem, nie wiem z kim nasz przewodniczący się kontaktuje. Natomiast w Wolbromiu, to jest pani przewodnicząca koła, nie, ja nie mam pamięci do nazwisk. Nie przypomnę sobie już w tej chwili. No zapraszamy się na otwarcia, na rocznice, na takie historie. 
A: To jest to koło, które tak jak gdyby na początku było u państwa, potem się przeniosło do siebie. 
R: Tak. 
A: Jeśli chodzi o charakter współpracy z kołem w Zakopanym, to jaki on jest? 
R: To jest taki czysto to informacyjny. 
A: To znaczy? 
R: Chodzi o wymianę doświadczeń. 
A: Kto zainicjował tą współpracę? 
R: Myślę, że ona jest od dawna już. Tam jest po prostu, pan Sekuracki był zawsze członkiem zarządu głównego. Miał wiedze na temat rozwiązywania różnego rodzaju spraw i prowadzenia w ogóle tych rzeczy, więc to była naturalna rzecz, że się do niego dzwoniło i z nim się kontaktowało w różnych sprawach. 
A: Dlaczego państwo współpracują? 
R: Potrzebujemy się dowiedzieć różnych rzeczy. Także to wynika z takich potrzeb czysto [śmiech] czysto merytorycznych. 
A: Merytoryczna potrzeba współpracy, tak 
R: Tak. 
A: Od kiedy państwo współpracują? 
R: Od początku powstania koła. 
A: To jest ’94 rok. 
R: Tak. 
A: Jeśli dobrze pamiętam... Jak często państwo współpracują? 
R: No myślę, że dwa razy w roku. To są telefony... 
A: Od czasu do czasu? 
R: Od czasu do czasu. Tak. 
A: Ta współpraca głównie telefonicznie, wymiana informacji? 
R: Tak, tak. 
A Oni siedzibę mają w Zakopanym rozumiem. 
R: Tak. No i tak samo jest z kołem w Nowym Targu. Natomiast koło w Wolbromiu naturalną jest, częściej się z nimi kontaktujemy i odwiedzamy się i po prostu dlatego, że się znamy lepiej. No jest też bliżej, czasem, czasem jest okazja, żeby się członkowie jednego i drugiego koła spotkali na jakieś tam uroczystości, czy otwarcie placówki, czy rocznica placówek, więc to, więc to zarządy się wymieniają wtedy jakimiś, jakimiś po prostu doświadczeniami swoimi. 
A: Wymiana doświadczeń. Jeśli chodzi o inicjowanie współpracy z kołami, to można powiedzieć, że ona zawsze była taka jakby obustronna wynikająca...? 
R: Tak. Myślę, że tak, bo z innych kół też, też czerpią od nas wiedzę i to jest, to jest współpraca po prostu bardzo potrzebna i nieustanna, że się tak wyrażę. 
A: Jeśli chodzi o charakter współpracy z kołem w Nowym Targu? Przepraszam, dlaczego... charakter współpracy, tak. 
R: No to jest wymiana informacji, doświadczeń. 
A: doświadczeń. Dlaczego państwo współpracują? 
R: No tez z takiej potrzeby po prostu. Oni może więcej wiedzą na jakiś temat, my może im tez możemy służyć informacjami. Chodzi głównie o funkcjonowanie naszych placówek, o funkcjonowanie koła, rozwiązywanie kwestii finansowych, czy nawet zabiegania o środki unijne, czy właśnie współpraca z samorządem. No każde koło ma swoje doświadczenia na ten temat i wymieniamy się po prostu tymi doświadczeniami na zasadzie jak wy to robicie, a jak my to robimy. 
A: Nie ma problemu dzielenia się takimi informacjami? 
R: No różnie, różnie to jest, różnie to jest. To znaczy, nie zawsze można się wszystkiego do końca po prostu dowiedzieć, bo, bo czasem po prostu ludzie przez wiele lat zabiegają o różne sprawy i tez ścieżki ich doświadczeń nie są do powtórzenia. 
[śmiech] 
R: Tak, są. Niektóre rozwiązania są na tyle unikalne, że choćbyśmy wiedzieli wszystko w szczegółach to i tak nie jesteśmy tego w żaden sposób zrobić. 
A: Trzeba samemu wypracować. 
R: Tak. Na tym polega działanie organizacji, że są procedury unikalne. Niby jest statut, jest wszystko i tak dalej, ale rozwiązywanie poszczególnych spraw jest doświadczeniem każdego po prostu koła. 
A: Jeśli chodzi o to, od kiedy państwo współpracują z Nowym Targiem? 
R: No myślę, że od czasu powstania koła. 
A: Jak często? 
R: No, raz w roku. 
A: I Wolbrom. 
R: Tutaj Wolbrom, Wolbrom, to, tak, to od czasu powstania koła w Wolbromiu jakieś 6 lat temu, może więcej, może więcej... 
A: A tak mniej więcej? 
R: 2000, równo 2000 proszę napisać. 
A: Czy są jeszcze jakieś inne organizacje, z którymi stowarzyszenie współpracuje? 
R: Nie ma. 
A: Nie ma. A wcześniej? 
R: wcześniej też nie. 
A: Też nie. 
R: Mówimy o takich organizacjach społecznych, prawda? 
A: Tak mówimy o organizacjach pozarządowych, fundacjach i stowarzyszeniach. Miała pani jeszcze na myśli organizację? 
R: Nie, no myślałam o takim harcerstwie, czy... 
A: Harcerstwo też jest... 
R: Ale nie współpracowaliśmy. 
A: To tez jest organizacja pozarządowa. 
R: Tak, ale tak jak mówię, no musielibyśmy być kołem na przykład 300 osobowym, żeby aż tak rozwijać te współprace na różnych frontach. 
A: Rozumiem. Jeśli chodzi o kwestię współpracy z organizacjami, ja wynotowałam te wszystkie organizacje, z którymi państwo współpracują. Współpracują państwo raczej od czasu do czasu z organizacjami. 
R: Tak. 
A: Dlaczego nie współpracują państwo regularnie? I tu pewnie... 
R: Nie współpracujemy regularnie, ponieważ mamy bardzo specyficzną działalność naszą. Poza tym, nie jesteśmy dużym kołem, naszych aktywnych członków mamy 10%. 
A: Członków. 
R: Tak. Może 15. W związku z tym ta współpraca jest ograniczona z takich powodów czysto czasowych, czysto organizacyjnych, że na to najzwyczajniej w świecie, brakuje, brakuje czasu. 
A: Jeśli chodzi o konkurencję między organizacjami pozarządowymi. Czy organizacje pozarządowe konkurują ze sobą? 
R: Myślę, że konkurują, ale myślę, że ta konkurencja wychodzi wszystkim na pewno na dobre, ponieważ to nie jest jeszcze aż tak odczuwane i nie powinno być moim zdaniem nigdy, że się bijemy o środki jakieś tam, prawda. Ale na pewno konkurują, na pewno. I to widać, bo na grupy, grupy tak jak są osoby z niepełnosprawnością intelektualną, no to choćby w powiecie miechowskim jest ta Szansa, ale my nie konkurujemy i nie chcemy konkurować z nimi, tak jak mówiłam. Ale gdyby oni powołali na przykład placówkę dla osób młodszych, to już ta konkurencja byłaby, prawda. Oni mają dla dorosłych placówki. Więc pewnie, pewnie jest tych organizacji wystarczająco dużo, a nie za dużo. 
A: Czyli konkurencja raczej pomaga niż przeszkadza, tak? 
R: Myślę, że pomaga, ale gdyby było organizacji za dużo, to pewnie by przeszkadzała. Myślę, że jest tak w sam raz. 
A: Gdybym mogła panią poprosić o uszeregowanie tych organizacji, które pani wymieniła, od najważniejszej, gdyby pani zechciała wybrać po prostu najważniejszą organizację, z tych z która państwo współpracują. 
R: Myślę, że tutaj koło w Wolbromiu. 
A: Jako jedynka. 
R: Tak. 
A: Co jako dwójka? 
R: No myślę, że koło w Zakopanym, koło w Nowym Ta... może Szansę proszę podać jako trójkę i koło w Nowym Targu jako czwórkę. 
A: Dobrze, dziękuję bardzo. Na jakich polach konkurują organizacje? 
R: No myślę, że w zabieganiu o środki finansowe z samorządów, to może by było takie pole konkurencji. 
A: Kto z kim konkuruje? 
R: To trudno mi jest powiedzieć, dlatego, że ja na przykładzie naszej organizacji nie widzę tej konkurencji. My po prostu świadczymy, czy zajmujemy się takimi sprawami, o które trudno jest konkurować prawda, bo tutaj trzeba, trzeba zająć się konkretnym przypadkiem osoby niepełnosprawnej intelektualnie, więc tutaj konkurencja... nie widzę takiej konkurencji po prostu. 
A: Co jest przedmiotem konkurencji? 
R: No, no co, no środki finansowe mogą być, czy nawet ilość członków może, może być. Ale takiej konkurencji tak jak mówię, nie ma. 
A: O ilość członków raczej organizacje nie konkurują raczej między sobą. 
R: Myślę, że gdyby były te organizacje, to pewnie by konkurowały, a na dzień dzisiejszy nie widzę, dla naszej organizacji, nie ma konkurencji na pewno. 
A: Jakie są pozytywne konsekwencje konkurencji między organizacjami pozarządowymi? 
R: To znaczy pozytywne, pozytywne... Myślę, że, że po prostu możliwość lepszego działania, to, to pewnie tak. 
A: Czyli usprawnienie działania organizacji przez konkurencję? 
R: Może nie, tylko może wykazywanie się jakimiś nowymi pomysłami. Tak by to można było... 
A: Czyli pomysłowość, tak. 
R: Tak, nowe formy pracy, czy coś takiego. 
A: Co można zrobić, by wzmocnić tą pozytywną konkurencję między organizacjami pozarządowymi? 
R: Wie pani co, trudno mi jest powiedzieć, czy konkurencja to jest dobre słowo, prawda... 
A: Jak pani by to nazwała? 
R: no, pozytywna konkurencję, wie pani, to jest takie rynkowe słowo, strasznie marketingowe. Myślę, że w ogóle nie przystaje do działania organizacji pozarządowych, ponieważ każda z nich stawia sobie szczytne cele, prawda, które właściwie nie powinny podlegać takiej, takiej klasyfikacji. My konkurujemy z wami, no ale o co? Tak naprawdę, o miłość do osoby niepełnosprawnej? Czy, czy, no po prostu... 
A: Czyli słowo konkurencja nie... 
R: Nie, absolutnie mi tutaj nie pasuje. 
A: A można powiedzieć... czy można powiedzieć, że jest coś takiego jak konkurencja między organizacjami pozarządowymi? Bo to... 
R: Myślę, że nie ma. Ja nie odczuwam czegoś takiego. 
A: Nie odczuwa pani, to było... 
R: Nie, bo. Nie absolutnie. Nawet jeśli mówiłam, że mogłaby być to tylko na zasadzie, że mogłaby być, ale myślę, że to nie jest, nie jest po prostu w tej chwili ani widoczne, przynajmniej my nie odczuwamy jako stowarzyszenie, żeby ktoś nam tutaj po prostu, ścigał się z nami jeśli chodzi o zabieganie o osoby niepełnosprawne. Nie, absolutnie! Nie widzę czegoś takiego. 
A: A przy innych organizacjach pozarządowych? 
R: Myślę, że pewnie jest jakaś taka, że może tutaj jakieś zjawiska gdzieś mogą występować. Natomiast w tak trudnej działalności. 
A: Która państwo podejmują. 
R: Tak, my podejmujemy naprawdę bardzo specyficzną działalność. Konkurencja nie występuje raczej. 
A: A o te środki finansowe? 
R: No pewnie gdzieś tam ktoś dostanie pierwszy, ale czy to... to pewnie tak musi być, prawda, więc tutaj trudno mi powiedzieć, czy to jest akurat jakaś tam konkurencja. Bo to naprawdę nawet jeśli się środki finansowe po prostu dostaje, to tez nie bez powodu, prawda. Jeśli mamy określoną liczbę podopiecznych, dostajemy konkretne pieniądze ii jeżeli jeden podopieczny odchodzi od nas to pewnie z powodów lokalowych, czy ma bliżej, prawda, więc tu to trudno nazwać konkurencją. 
A: Czyli raczej trzeba się skupić na tym, żeby dobro petentów było zabezpieczone, a nie państwa interes. 
R: Oczywiście. My nie jesteśmy...my po prostu, naszym celem działania nie jest zdobywanie środków dla samych... po to, żeby się bogacić, na konkretne potrzeby osób niepełnosprawnych, potrzeby, że tak powiem od urodzenia, aż do śmierci powinniśmy zaspakajać, stąd jest potrzeba powoływania nowych form opieki. To tylko z tego się bierze, że zabiegamy o nowe formy działania, prawda. Nie dlatego, że... tak, póki nasze dzieci były małe, no to nie było potrzebne powoływanie Środowiskowego Domu Samopomocy. Ja mówię tak jak swoje dziecko, w tym roku kończy 24 lata, w przyszłym skończy 25 i co dalej? Nie ma w pobliżu placówki, więc jako rodzic, myślę, o tym, żeby taką placówkę powołać, a takich dzieci jest jeszcze grupka cała. I to się po prostu stąd bierze. 
A: Żeby to się rozwijało. 
R: Żeby się rozwijało, żeby był ten ciąg zachowany opieki. 
A: Rozumiem. Rozmawiałyśmy troszeczkę na temat współpracy między innymi organizacjami i kontaktach z organizacjami pozarządowymi. A chciałabym się zapytać teraz o kwestię współpracy Stowarzyszenia z samorządem lokalnym. Jakie wspólne działania podejmowaliście państwo z samorządem lokalnym? Gdyby mogła pani podać przykłady? 
R: To znaczy tak, samorząd lokalny to właściwie cały czas jest współpraca, bo tutaj mamy współpracę, jeśli chodzi o gminy, to mamy, mamy kwestie na przykład dowozu dzieci, to musi tutaj cały czas być współpraca. Oni częściowo jako samorządy, częściowo finansowali dowozy, teraz te dowozy dzieci mają w ogóle przejąć, więc tutaj się trzeba kontaktować, trzeba się spotkać, trzeba omawiać pewne sprawy, więc to jest naturalna rzecz. Jeśli chodzi o Starostwo Powiatowe to również jest 
[głos mężczyzny – ja wychodzę] 
R: Dobrze [do mężczyzny] 
R: Jeśli chodzi o samorząd, szczebel powiatowy, to właściwie jest ta, że tak powiem jest jednostka, która rozlicza, rozlicza nas z pieniędzy. Przekazuje nam (sumtencje) więc cały czas współpraca po prostu musi być. No i co jeszcze, no o te dwa szczeble... No i jeśli chodzi o samorząd wojewódzki, to również się zwracamy o środki na inwestycje, na rozbudowę, na, na przebudowę i tak dalej, więc no to są naturalne formy współpracy. 
A: Jakie wspólne działania samorząd podejmuje z innymi organizacjami pozarządowymi? 
R: No jakie wspólne? No myślę, że na przykład dobrym przykładem jest tworzenie Środowiskowego Domu Samopomocy. 
A: Samorząd to podejmuje? 
R: Tak. Samorząd to podejmuje i może zlecić takie zadanie organizacji pozarządowej i tu już współpraca jest rozwinięta. 
A: Z jaką, jakimi innymi organizacjami samorząd najczęściej podejmuje kontakty? 
R: No myślę, że Caritas jest tutaj też przykładem pewnych, pewnych działań takich większych. No myślę, że, że te które zajmują się osobami niepełnosprawnymi, no to tak jak w naszym powiecie, to są praktycznie dwie, prawda. Ale tutaj te zadania, czy tam jakieś stowarzyszenie sportowe, to na pewno samorząd współpracuje, przekazuje pewne zadania z kultury fizycznej. 
A: Dlaczego pani zdaniem samorząd najczęściej kontaktuje się z tymi organizacjami? 
R: Myślę, że są pewne zadania, które, które gmina musi wykonać, a właściwie w jaki inny sposób? Najłatwiej jest przekazać organizacji sprawy jakieś tam na przykład animacje kultury, czy właśnie opieki nad osobami niepełnosprawnymi, czy kółko sportowe jakiemuś klubowi. Myślę, że to jest proste, bo inaczej samorząd musiałby sam taką organizację powołać przy swoim biurze, zatrudnić parę osób, a tak to już ma wykonawcę konkretnego zadania. 
A: Ktoś to robi, tak. 
R: No. 
R: Jak pani rozumie współpracę między organizacjami pozarządowymi, a samorządem? 
R: Znaczy tak, samorząd ma możliwości finansowe, organizacje mają pomysły, więc są potrzeby. Rozumiem potrzeby określonych środowisk, czy potrzeby społeczne po prostu. Więc ta współpraca się na tym opiera, że my wiemy co trzeba zrobić, a wy możecie dać na to pieniądze. 
A: Pieniądze. Na czym powinna polegać ta współpraca? Bo pani mówi, że... 
R: Myślę, że samorząd powinien finansować pewne przedsięwzięcia społeczne prowadzone przez organizacje pozarządowe. 
A: Jak to jest obecnie w gminie? 
R: Znaczy tak, w gminie Miechów ja myślę, że ta współpraca jest, dlatego że my jesteśmy już tam przesiedziani. 
A: Długą historię państwo mają. 
R: Mamy długą historię, więc w gminie Miechów w naturalny sposób, ale też w innych gminach ościennych z powiatu miechowskiego, także i z powiatu kazimierzowskiego przecież mamy dzieci i z krakowskiego. No myślę, że też jeśli chodzi o opiekę społeczną przede wszystkim, prawda, że opieka społeczna wie, że po prostu dziecko z danej rodziny jest w naszych placówkach, więc tutaj ta, ta współpraca po prostu na tym polega. 
A: Czyli na wymianie informacji? 
R: Na wymianie informacji, na zasięganiu informacji, na kierowaniu osób do nas. 
A: Jak powinno być pani zdaniem? Czy to jest wszystko w porządku? Czy coś jeszcze do głowy pani... 
R: No na pewno zawsze dałoby się coś zrobić. Na dzień dzisiejszy wydaje mi się, że po prostu w gminach no też, też nie mają takiej osoby, takiej komórki jak powinni mieć do współpracy. Bo to takie jest wszystko okazjonalne. Jest zadanie, to się wtedy tam jakiś przetarg robi. Wydaje mi się, że gminy powinny mieć stałą osobę, która będzie się takimi sprawami zajmowała, tak mi się wydaje. 
A: Czyli taką jednostkę do współpracy z organizacjami? 
R: Jednostkę, czy osobę, czy, czy, czy... 
A: Ale do współpracy z organizacjami? 
R: Tak. Myślę, że tak. 
A: Jakie powinny być zadania takiej osoby wtedy? 
R: No rozpoznawać prawda, dowiadywać się, dowiadywać się czego organizacje oczekują od samorządu, żeby nie spadały pewne sprawy z nienacka na, na samorząd. 
A: Czyli, żeby samorząd był przygotowany? 
R: Oczywiście, że tak, bo to, bo pojawi się organizacja w środowisku, która chce się zajmować ochroną na przykład krajobrazu czy czegoś tam i przychodzi do samorządu i puka, my to z taką sprawą czy inna, a samorząd [gestykulacja] rozkłada ręce, my nic nie wiemy, a wy skąd macie na to pomysł, my nie mamy czasu, nie mamy pra... ludzi do zajęcia się sprawą. To tak to wygląda. Samorządy nie są specjalnie tak dobrze przygotowane do współpracy z organizacjami pozarządowymi. Bo tam każdy ma swoją jakąś tam działkę i jest to, tamto, tamto, a na końcu są organizacje, to się kogoś, a to pani Zosiu, to może pani porozmawia czy coś takiego, albo wójt bezpośrednio. Ale jak jest konkretne zadanie do zrealizowania to i tak musi kogoś wyznaczyć do tego, prawda. 
A: No tak, bo ten ktoś dostaje nowe zadanie... 
R: I nie specjalnie jest z tego zadowolony. Bo jeszcze ma tam na biurku tyle nie załatwionych spraw. 
A: A jak to jest w powiecie? 
R: No myślę, że w powiecie jest trochę inaczej, ponieważ jest powiatowe centrum pomocy rodzinie, ja patrzę tak pod katem organizacji zajmujących się osobami takimi, prawda, bo jeśli chodzi o sport, kulturę jakąś, no to pewnie jest troszeczkę. 
A: Działkę 
R: Jeśli chodzi o naszą działkę, to jest to powiatowe centrum i tam w zasadzie też jest taka, taka możliwość, żeby wymieniać się poglądami, żeby konsultować pewne sprawy. Zresztą to powiatowe centrum ma takie zadania tez swoje i ta współpraca w powiecie jest na pewno dużo łatwiejsza niż tak na poziomie gminy. 
A: Rozumiem, czyli tam już jest taka jednostka... 
R: Wypracowana i jest ta jednostka. Jakby do tej jednostki się zwracamy po prostu o pewne sprawy. 
A: A jeśli chodzi o województwo? 
R: No myślę, że jest wydział polityki społecznej i tam też oczywiście się zwracamy. Na tych poziomach jest znacznie lepiej. Natomiast najniżej na poziomie gminy jest najtrudniej. 
A: Rozumiem. A co jest kluczem do takiej idealnej współpracy, o której pani mówiła, że właśnie samorząd wie, o tym, że są organizacje, finansuje je, a one... 
R: Ja myślę, że przede wszystkim informacja, wymiana informacji. 
A: A jak to jest obecnie z tą wymianą informacji? 
R: No wymiana informacji praktycznie, praktycznie no to jest sporadyczna. 
A: Czyli wtedy kiedy samorząd potrzebuje? 
R: Samorząd może potrzebuje, albo my potrzebujemy od samorządu. Zresztą, zresztą no, no tak jak już powiedziałam, samorząd powinien mieć na tym najniższym szczeblu powinien mieć po prostu lepsze rozeznanie co do pewnych spraw. 
A: Jak wygląda funkcjonowanie programów współpracy między organizacjami pozarządowymi a samorządem? 
R: Niech pani powtórzy... funkcjonowanie 
A: Programów związanych z współpracą samorząd – organizacje pozarządowe. 
R: No znaczy tak, każda gmina czy każdy powiat jakiś tam program pisze na ten temat i to jest tam dobrze widziane. Natomiast ja się jeszcze nie spotkałam przez te 15 lat, żeby ktoś z samorządu przyszedł do organizacji, która rozwiązuje bardzo poważny problem społeczny, tak jak my, i zapytał po ludzku – może byśmy wam w czymś pomogli? No więc zawsze jest odwrotna kolejność, to my chodzimy, pukamy i czasem musimy tłumaczyć. A tak było na początku, że trzeba było w ogóle tłumaczyć kto to jest osoba niepełnosprawna, więc o tyle jest już świadomość rozwinięta, że się już na dzień dobry nie trzeba tłumaczyć, że się nie jestem słoniem, prawda, dzień dobry, nie jestem słoń... [śmiech] 
Ale zawsze my, my jesteśmy petentami, ale wydaje mi się, że samorząd też powinien czasem być petentem, ponieważ to samorząd ma ten problem, prawda, to jest problem samorządu. Dobrze by było, żeby czasem była, może to  z czasem tak będzie wyglądać, także sobie życzę. 
A: A w którym momencie zmieniło się, (ta potrzeba tłumaczenia)? 
R: Przyszli trochę nowi ludzie do samorządów myślę, że świadomość, no, ogólnie społeczna wzrosła co do pewnych rzeczy, a jeśli chodzi o osoby niepełnosprawne, że są postrzegane trochę inaczej i jest świadomość, że to zadanie własne samorządu, żeby zabezpieczyć te formy czy kształcenia czy opieki, więc już inaczej się rozmawia. Ale jeszcze na poziomie, tak, jeszcze samorząd, rady gmin, powiatów to, to, to samorząd ten rzeczywisty to, nie wójt i burmistrz tylko rada decyduje o sprawach budżetowych, czy przeznaczyć pieniądze, czy, czy pomagać, czy współpracować. I w radach zasiadają często ludzie naprawdę niezorientowani, kompletnie niezorientowani, ale nikt nie stawia wymogów, że ktoś ma być radnym jak będzie zorientowanym, prawda. No to jest tak. 
A: A kwestia dobrej współpracy z samorządem to, czy oczekiwałaby pani, żeby właśnie samorząd pytał jakichś organizacji pozarządowych... 
R: Tak. Jak najbardziej. Niech zapyta, niech choć raz zapyta. To się bardzo dużo dowie. [śmiech] 
A: Co sądzi pani o konkursach dla organizacji pozarządowych ogłaszanych przez samorząd? 
R: No więc tak, ja pani powiem, że te konkursy to niekiedy naprawdę nie mają najmniejszego sensu, ponieważ jest coś takiego jak konkurs, na przykład powiat organizuje miechowski, pewnie inne też, konkurs na działania w zakresie kultury fizycznej i wymienionych jest 1000 złotych, prawda, na jakieś tam zadania, związane z kulturą fizyczną, no to po co organizować konkurs na 1000 złotych? Ja mam doświadczenie też jeśli chodzi o działalność na forum sportowych i powiem pani tak, że moda na powoływanie różnych organizacji miedzy innymi szkolne kluby sportowe, uczniowskie kluby sportowe. I te uczniowskie kluby sportowe muszą spełniać wymogi stowarzyszenia, żeby przystąpić do takiego konkursu, prawda. Uczniowski klub sportowy to nie jest Barcelona ani (Real Madryt) i tak dalej, w związku z czym uważam, że to jest po prostu śmieszne, że samorząd nie powinien się rozdrabniać i ogłaszać konkursów na tak drobne naprawdę przedsięwzięcia. Bo to, to jest, prowadzi do niczego, to prowadzi do niczego. 
A: (Jaki jest efekt?) 
R: To jest, efekt jest po prostu taki, że rośnie biurokracja i po co ogłaszać konkurs, no po co ogłaszać konkurs, to można po prostu zlecić proste sprawy i łatwe sprawy typu organizowanie na przykład zawodów sportowych na szczeblu powiatowym dla uczniów szkół podstawowych. Komu, komu jest potrzebny ten konkurs? Nikomu nie jest potrzebny. Jest tylko jedna organizacja, jest tylko Szkolny Związek Sportowy, który może to zrobić. I nie ma nikogo więcej, jest tam jakiś uczniowski klub sportowy, ale nie zrobi tego, bo nie spełnia tych podstawowych wymogów, nie ma konta, nie ma obsługi księgowej, bo nikogo na to nie stać. 
A: Czyli konkurs robiony pod jedną organizację? 
R: No na przykład, i tak to wygląda. 
A: Specjalnie, czy tak po prostu...? 
R: Nie, nie po prostu chcą ogłaszać konkurs, no bo mają jakieś tam 1000 złotych. Ja mówię, to jest po prostu rozdrabnianie się, naprawdę roz...to jest, to, to jest bzdura, to powinno się naprawdę uprościć, zdecydowanie uprościć. 
A: W jaki sposób? 
R: Ja myślę, że pewne rzeczy powinny być na poziomie, na poziomie województwa załatwiane. 
A: To znaczy? 
R: Na przykład zadanie zlecone, jak już mówię o tej kulturze fizycznej, na poziomie województwa, wtedy mogłaby do tego przystąpić jedna, czy dwie, większe organizacje. I zająć, zająć się sprawą po prostu już w szerszym zakresie. Natomiast na poziomie gminy, czy na poziomie powiatu nawet nie powinno się w takich sprawach ogłaszać konkursu, bo to są za małe przedsięwzięcia, natomiast organizacje, które by chciały do tego przystąpić muszą spełnić zbyt wiele formalnych wymogów. 
A: A czy na przykład to, że samorząd posiadałby informację na temat organizacji i zdawałby sobie sprawę z tego, że przy takich formalnych wymogach tylko jedna organizacja może brać udział w konkursie... 
R: No to po co ten konkurs? 
A: Czy to mogłoby uprościć? 
R: Myślę, że tak, myślę, że tak. Powinno się upraszczać zdecydowanie, bo pewne drobne organizacje no nie spełnią tych wymogów, prawda. I tak to trzeba powierzyć dużej organizacji, wiec jak już duża organizacja, to większe przedsięwzięcie, to już po prostu na wyższym szczeblu i sprawa rozwiązana. 
A: Że można było, mogły się dwie organizacje starać i ... 
R: I wtedy ci oferują to, czy, a inni chcą to zrobić w taki sposób. To wtedy jest potrzebny konkurs. 
A: Jeśli chodzi o współpracę z samorządem, to współpracują państwo raczej w sposób regularny, stały, czy od przypadku do przypadku? 
R: Ja myślę, że w stały sposób. 
A: Co zadecydowało o tym, że jest to stała współpraca, regularna? 
R: No na przykład z samorządem powiatowym musimy stale współpracować, ponieważ jesteśmy finansowani (subwencje) przekazuje nam po prostu Starostwo Powiatowe, więc ta współpraca musi być na bieżąco. I podobnie jest w tej chwili z gminami te gminy, które przejęły dowozy dzieci, czy te, które jeszcze nie przejęły też, też ta współpraca musi być po prostu na bieżąco. 
A: Na jakich polach państwo współpracują? Te dowozy w przypadku... 
R: Tak. Tak. To są podstawowe nasze takie. 
A: A z powiatem prowadzenie placówek? 
R: No powiat, powiat nam po prostu przekazuje (subwencje) więc to jest na polu finansowym po prostu współpraca. 
A: Na jakie cele są przekazywane... 
R: Na kształcenie. 
A: Na kształcenie. 
R: Tak. 
A: Skąd wzięła się potrzeba stałej współpracy? 
R: No ona wynika po prostu z instytucji. 
A: Z instytucji czyli? 
R: No ze sposobu finansowania naszych przedsięwzięć. 
A: Czyli są one finansowane z samorządu? 
R: Tak. One są finansowane z budżetu, a budżet możemy dostać, budżet państwa może przekazać nam pieniądze tylko poprzez samorząd. 
A: Kto zainicjował współpracę z samorządem? 
R: Myślę, że to naturalnie wyniknęło w ogóle z ustawy o stowarzyszeniach. 
A: Czy są jakieś zewnętrzne przeszkody dla stałej współpracy z samorządem? 
R: Nie ma. 
A: A czy mogę prosić o podanie przykładów sytuacji, w której organizacja, czyli państwo stowarzyszenie efektywnie, skutecznie współpracowało z samorządem? 
R: No ja myślę, że ta współpraca jest efektywna, cały czas. To finansowanie naszych przedsięwzięć z budżetu no to przecież nie jest kwestia roku, tylko lat już, już iluś, więc ta współpraca jest efektywna. 
A: A jakieś przykłady takiej współpracy, takiej sytuacji w której państwo chcieli współpracować z samorządem, ale nie było to zupełnie efektywne, nie było to skuteczne? 
R: No trudno mi jest powiedzieć w tej chwili, no, no Na pewno na początku samorząd ani nie rozumiał, a ni nie miał możliwości. Na pewno było ciężko jeśli chodzi o finansowanie przede wszystkim naszych działań. 
A: Czy widzi pani jeszcze jakieś potencjalne, możliwe pola do współpracy z samorządem, które jeszcze nie były eksploatowane? 
R: Ja myślę, że w tej chwili te szlaki są już przetarte i my już mamy rozpracowane obszary działań i samorząd po prostu i współpracujemy na tym polu. W tej chwili mieliśmy jeszcze to działanie w gminie Gołcza, no to, to jest po prostu nowe zadanie do wykonania, nowy obszar, także więcej, więcej to już właściwie można tak powiedzieć, nie widzę możliwości. 
A: Jakie pani zdaniem jest przygotowanie Stowarzyszenia do współpracy z samorządem? 
R: To znaczy tak... Szczerze, dobre. Posiadamy struktury, które mogą tutaj rzetelnie działać, bo mamy przecież i księgowość, więc sprawy finansowe absolutnie są w sposób należyty, po prostu ta współpraca się układa. No nasz zarząd też ma i doświadczenie i dyrektorzy naszych placówek również bardzo dobrze, dobrze po prostu sobie radzą jeśli chodzi o współpracę, czy wymianę informacji. 
A: Jak do współpracy z samorządem są przygotowane inne organizacje? 
R: No trudno mi powiedzieć. 
A: Jaka jest według pani pozycja stowarzyszenia w gminie? 
R: Jeśli chodzi o to stowarzyszenie, myślę, że jest wysoka. 
A: A w powiecie? 
R: Myślę, że też. 
A: W województwie? 
R: No myślę, że też. 
A: Gdyby miała pani opisać kilkoma zdaniami pozycję swojej organizacji osobie, która jej nie zna. Jakich by pani użyła określeń, słów? 
R: To znaczy tak, powiedziałabym, że jest to organizacja o bardzo dużej liczbie członków, obejmująca swoim działaniem kilka tysięcy osób w Polsce w różnym wieku i stworzyła takie formy pracy, których wcześniej nie było. Ma bardzo duże doświadczenie, wiele kół terenowych, wielu pracowników, no i bardzo wielu osobom pomaga. 
A: Mówimy teraz o ogólnopolskiej organizacji. 
R: Tak. 
A: A jeśli chodzi o koło? 
R: Myślę, że to dokładnie to samo można powiedzieć jeśli chodzi o koło. 
A: A jak pani ocenia siłę oddziaływania stowarzyszenia w gminie? 
R: Siłę oddziaływania no, no, no... to znaczy tak, no, no my wiemy, co chcemy zrobić i, i, i gmina wie, że my jesteśmy, prawda. Umiemy też argumentować swoje sprawy, ponieważ za nami stoi ważny problem społeczny. My mamy placówki, które istnieją i działają od lat, więc myślę, że ta siła argumentów jest tu dość duża. 
A: Czyli siła oddziaływania jest dość duża, tak? 
R: Myślę, że tak. 
A: A jeśli chodzi o powiat? 
R: Noo również. 
A: Tak samo. A województwo? 
R: Jeśli chodzi o województwo no to tutaj na pewno moje koło jako takie jest jednym z wielu prawda, natomiast organizacja jest na pewno znana, cała ta ogólnopolska jest znana. 
A: Co pani zdaniem decyduje o pozycji organizacji w gminie, powiecie, regionie? 
R: No myślę, że zakres działania, ale także tradycja no i wieloletnie doświadczenie. 
A: Wieloletnie doświadczenie organizacji, tak? 
R: Tak. 
A: A co pani zdaniem jest najważniejsze? 
R: Myślę, że to wieloletnie doświadczenie. To jest bardzo ważna rzecz. 
A: Czy uważa pani, że liczba zrealizowanych projektów decyduje o tym w jakiś sposób? 
R: No myślę, że tak. 
A: A jak? 
R: Im więcej, to tym lepiej organizacja jest postrzegana. 
A: A skala i zasięg projektu? 
R: Pewnie też. 
A: W jakim stopniu? 
R: No w oczywisty sposób. Im większe, im większe zadanie, tym po prostu więcej doświadczeń organizacja nabywa, więc tutaj, no na pewno. 
A: A wielkość pozyskanych środków finansowych? 
R: Z pewnością. 
A: Jeśli chodzi o autorytet w środowisku organizacji pozarządowych, czy on w jakiś sposób wpływa? 
R: No na pewno też, też wpływa. Oczywiście, że tak. 
A: A liczba zadań zleconych przez samorząd? 
R: Na pewno wpływa na postrzeganie organizacji. 
A: A udział w konsultacjach społecznych? 
R: No jak najbardziej. 
A: Na pozycję organizacji? 
R: Oczywiście. Tutaj to polskie stowarzyszenie, to ogólnopolskie no było wielokrotnie konsultantem po prostu pewnych działań społecznych. Nawet na (83.50) 
A: Jaki udział mają organizacje pozarządowe w podejmowaniu decyzji przez samorząd? 
R: No coraz większy, ale powiedziałabym, że tak, tak ujmując to w ocenach to najwyżej dostateczny. 
A: Czy jakieś decyzje są, które samorząd konsultuje z organizacjami pozarządowymi? 
R: No niekoniecznie, no tak jak mówiłam, samorząd się nie zwraca. 
A: Nie pytał się... 
R: Nie pyta, samorząd robi swoje. 
A: A czy dostali państwo może jakieś zaproszenie na konsultacje od samorządu? 
R: Myślę, że tak, myślę, że tak, że takie powstają jakieś tam zaproszenia przychodzą na te spotkania organizacji pozarządowych i tak dalej. No coś w tym kierunku już się dzieje. 
A: A wie pani coś o właśnie jakimś udziale stowarzyszenia w konsultacjach? 
R: To myślę, że te konsultacje na terenie powiatu przede wszystkim. Czy bardzo częste, one dotyczyły na pewno środków z tego (84.58) czy środków z powiatowym centrum pomocy rodzinie, bo tam się po prostu rozmawia, czy dyskutuje o pewnych właśnie dofinansowaniach. 
A: Czyli państwo biorą udział w konsultacjach? 
R: Oczywiście, że tak. 
A: (Porozmawiałyśmy trochę) o sytuacji obecnej. Na sam koniec chciałabym, żeby pani spróbowała sobie wyobrazić wyłonienie reprezentanta organizacji pozarządowych, który to dobrze reprezentowałby interesy i stanowiska stowarzyszenia. Byłaby to raczej osoba czy organizacja? 
R: No myślę, że organizacja byłaby niezła, osoba, myślę, że to mogłoby być jakieś forum organizacji, ale też, ale też te organizacje pozarządowe one takie różne obszary działań, prawda. Ja myślę, że tutaj, tutaj może i trudno by było, w końcu pewne obszary działalności ludzkiej jakby specjalizują. Piekarze mają swoje związki, hodowcy (86.10) a organizacje pozarządowe no to po prostu jest olbrzymia różność działań, czasem trudno jest pogodzić. Wydaje mi się, że tutaj jeśli chodzi o współpracę z samorządami, może forum, ale forum nie załatwi sprawy, wydaje mi się, że to powinno być właśnie w samorządach. 
A: Czyli to powinny być raczej jednostki w samorządach? 
R: Raczej jednostki w samorządach. 
A: A nie ze strony organizacji pozarządowyh? 
R: Bo organizacji jest dużo i one mają różne, różne pola działania. No trudno mi wyobrazić sobie, żebyśmy my jako Polskie Stowarzyszenie na rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym współpracowali ze spółdzielnią mleczarską w załatwianiu spraw w samorządzie. 
A: Gdyby to miał być właśnie reprezentant interesów organizacji pozarządowych 
R: Wspólnych interesów. Wydaje mi się, że ni jest to możliwe. 
A: Nie jest to możliwe. Co by się musiało zmienić, żeby to było możliwe? 
R: Na pewno specjalizacja, zbyt szeroki zakres. No pewne rzeczy są po prostu nie do pogodzenia, prawda. 
A: Czyli nie ma takich obszarów... 
R: Punktów wspólnych. No pewnie jakieś tam organizacje pozarządowe no pewnie mogą się jeszcze zjednoczyć bardziej. 
A: Ale to by musiało być zgodne z ich celami? 
R: No na pewno. 
A: Czy pani zdaniem jest jeszcze coś, na co należy zwrócić uwagę co do tematu naszej dzisiejszej rozmowy? 
R: To znaczy tak, wiele, wiele pytań, które pani zadała jest takich ogólnych bardzo dotyczących, nie potrafiłam może udzielić bardzo wyczerpującej odpowiedzi, jeśli chodzi o tą współpracę, czy o tą konkurencję. No to takie zagadnienia, które się nie da się wprost odpowiedzieć, no. 
A: Czy chciałaby pani coś jeszcze dodać do, od siebie do tej naszej rozmowy? 
R: No raczej wydaje mi się, że wyczerpująca jest rozmowa. 
A: Dziękuję bardzo.